1
دانشجوی کارشناسی رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان مشهد .ایران
2
مدرس مدعو،دانشگاه فرهنگیان،پردیس شهید بهشتی مشهد،مشهد، ایران
10.48310/rhe.2026.23637.1202
چکیده
چکیده پیشینه و اهداف: با گسترش کاربست هوش مصنوعی در نظامهای آموزشی، تأثیر این فناوری بر مؤلفههای بنیادین سواد تاریخی کمتر بررسی شده است. پژوهشهای پیشین عمدتاً بر جنبههای فنی و انگیزشی متمرکز بودهاند. هدف این پژوهش، بررسی تأثیر کاربست هوش مصنوعی بر ارتقای سواد تاریخی دانشآموزان پایه ششم ابتدایی است. روشها: پژوهش با روش ترکیبی اکتشافی متوالی انجام شد. در بخش کمی، ۴۰ دانشآموز پسر با نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب و با پرسشنامه استاندارد سواد تاریخی (۱۰ گویه، ضریب پایایی ۸۶/۰) در پیشآزمون و پسآزمون سنجش شدند. دادهها با آزمون تی وابسته در SPSS تحلیل گردید. در بخش کیفی، ۵ دانشآموز بهروش هدفمند انتخاب و مصاحبههای نیمهساختاریافته با آنها انجام شد که با روش تحلیل محتوای استقرایی در MAXQDA کدگذاری گردید. یافتهها: یافتههای کمی نشان داد هوش مصنوعی بهطور معناداری نمرات سواد تاریخی را افزایش داده است (> P۰۱/۰). تحلیل کیفی به سه مضمون اصلی انجامید: بازنمایی تقلیلگرایانه تاریخ، عاملیت و امکان نقد توسط دانشآموز، و چالشهای زیرساختی و نگرانی از اعتمادپذیری.. نتیجهگیری: هوش مصنوعی بهخودیخود موجب ارتقای عمق سواد تاریخی نمیشود و نیازمند توانمندسازی دانشآموزان در تفکر انتقادی و سواد اطلاعاتی است. پیشنهاد میشود معلمان مهارتهای پرسشگری از منبع و مقایسه روایتها را آموزش دهند. محدودیت اصلی، حجم نمونه و مقطعی بودن دادههاست.
سبحانی, محمد جواد و مهدوی خواه, علی . (1404). برسی تاثیر بکارگیری فناوری های هوش مصنوعی بر ارتقای سواد تاریخی دانش آموزان. پژوهش در آموزش تاریخ, 6(3), 45-79. doi: 10.48310/rhe.2026.23637.1202
MLA
سبحانی, محمد جواد , و مهدوی خواه, علی . "برسی تاثیر بکارگیری فناوری های هوش مصنوعی بر ارتقای سواد تاریخی دانش آموزان", پژوهش در آموزش تاریخ, 6, 3, 1404, 45-79. doi: 10.48310/rhe.2026.23637.1202
HARVARD
سبحانی, محمد جواد, مهدوی خواه, علی. (1404). 'برسی تاثیر بکارگیری فناوری های هوش مصنوعی بر ارتقای سواد تاریخی دانش آموزان', پژوهش در آموزش تاریخ, 6(3), pp. 45-79. doi: 10.48310/rhe.2026.23637.1202
CHICAGO
محمد جواد سبحانی و علی مهدوی خواه, "برسی تاثیر بکارگیری فناوری های هوش مصنوعی بر ارتقای سواد تاریخی دانش آموزان," پژوهش در آموزش تاریخ, 6 3 (1404): 45-79, doi: 10.48310/rhe.2026.23637.1202
VANCOUVER
سبحانی, محمد جواد, مهدوی خواه, علی. برسی تاثیر بکارگیری فناوری های هوش مصنوعی بر ارتقای سواد تاریخی دانش آموزان. پژوهش در آموزش تاریخ, 1404; 6(3): 45-79. doi: 10.48310/rhe.2026.23637.1202